نسخهء ديگر : بيخ سوسن و بيخ جواشير در اجزاء متساوى « 1 » ، زراوند دو مثقال ، خاكهء كندر يك مثقال . ساييده شوند و درهم مخلوط گردند تا گرد دارويى مىشود و بر زخم بگذارند . اگر زخم بر بدن سالخوردگان است ، مرهمى كه تركيبش در زير مىآيد خوب و مفيد است . نسخه : جو سوخته ، روغن گل يا روغن آس و سفيدآب ارزيز . همه را درهم مخلوط كن و بر زخم بمال ! فصل يازدهم رويانندهء گوشت در زخم در سياق بحثهاى راجع به علاج زخم و قرحه بسيارى از داروهاى رويانندهء گوشت ذكر شدند و دانستى كه بايد مزاجشان در حالات گوناگون چگونه باشد و هر زخمى سزاوار چه نوع دارويى است . ما در اين فصل دستوراتى را ذكر مىكنيم كه در حين استعمال دارو بر زخم و قرحه از آن پيروى كنى . دستورات از قرار زير است : 1 - بايد قبل از استعمال دارو بر زخم ، زخم را از هر چرك و كثافتى پاك كنى . و حتى اگر ته زخم بر استخوان باشد ، بايد استخوان را كاملا پاك كرده و خشك خشك گردانى . بدرنگى و فاسدشده را حك كنى و هر رطوبتى كه هست بايد خشك شود . بويژه اگر زخم در سر باشد ، مراعات و مواظبت در پاكسازى زخم بسيار مهم است . تر بودن و صافى استخوان يكى از سببها است كه نگذارد گوشت سالم در زخم برويد . اگر استخوان زير زخم را حك و زبر كردى ، ماده‌اى كه گوشت از آن مىرميد ، به زخم درمىآيد و بر آن ثابت مىماند . اين را نيز بدان ! كه ممكن است دارويى در بدن كسى سبب رويش گوشت در زخم شود ، امّا همان دارو در بدن كسى ديگر - كه مزاج مخالف شخص اولى را دارد - گوشت نروياند . و چنان كه سابقا شرح داديم ممكن است فراغ و جاى تهى در بدنى زياد باشد و در بدنى ديگر چنين نباشد . ممكن است دارو در بدنى - كه زخم نياز به نوعى خشكانيدن و نوعى زدايندگى دارد - تأثيرى نداشته باشد و در غير آن برعكس باشد و به حد كافى هم خشكاننده و هم زداينده باشد . خلاصه تأثير داروها برحسب بدنهاى مختلف كه در سستى و تخلخل و در پرگوشتى و برهم فشردگى و مزاج باهم فرق دارند ، متفاوت است . اگر بيمار زخم دارد و به سوء مزاج خشك مبتلا است ، دارويى را كه بر زخم استعمال مىكنى در صورتى كه خشكىاش به اندازهء خشكى بدن بيمار باشد ، دارو تأثير مطلوب نمىدهد و در روياندن گوشت در زخم كوتاه مىآيد . بايد هميشه دارويى كه در علاج زخم بدن خشك مزاج به

--> ( 1 ) - در اين نسخه براى دو داروى اوّل وزنى مشخص نشده تا بشود ساير داروها را بر آن قياس وارد كنند - م .